Η εποχή της επιλεκτικής λογικής
Ζούμε σε μια εποχή όπου η πληροφορία ταξιδεύει πιο γρήγορα από τη λογική. Και κάπου εκεί γεννιούνται οι πιο παράξενες αντιφάσεις.
Υπάρχουν συμπολίτες μας που αρνούνται να παραλάβουν τη νέα ταυτότητα, επειδή πιστεύουν ότι πίσω από αυτήν κρύβεται κάτι σκοτεινό. Την ίδια στιγμή, όμως, σπεύδουν να εκδώσουν διαβατήριο, ένα εξίσου επίσημο κρατικό έγγραφο ταυτοποίησης, θεωρώντας το πιο ασφαλές.
Δεν είναι το δικαίωμα στην αμφισβήτηση που προκαλεί προβληματισμό. Η αμφισβήτηση είναι στοιχείο μιας υγιούς κοινωνίας. Αυτό που προβληματίζει είναι η επιλεκτική λογική. Πώς απορρίπτεις το ένα δημόσιο έγγραφο ως ύποπτο και αποδέχεσαι το άλλο χωρίς δεύτερη σκέψη; Πού τελειώνει η τεκμηριωμένη ανησυχία και πού αρχίζει η ευκολία των αφηγημάτων που επιβεβαιώνουν όσα ήδη θέλουμε να πιστεύουμε;
Ίσως τελικά το πραγματικό ζήτημα να μην είναι οι ταυτότητες ούτε τα διαβατήρια. Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε την πληροφορία. Στην εποχή των κοινωνικών δικτύων, μια ανάρτηση μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερη αξιοπιστία από έναν ειδικό, μια φήμη να υπερισχύσει ενός γεγονότος και μια θεωρία να γίνει βεβαιότητα χωρίς καμία απόδειξη.
Η κοινωνία δεν κινδυνεύει όταν οι πολίτες κάνουν ερωτήσεις. Κινδυνεύει όταν σταματούν να αναζητούν απαντήσεις και αρκούνται σε ό,τι επιβεβαιώνει τους φόβους τους.
Ίσως, λοιπόν, πριν ανανεώσουμε τις ταυτότητές μας, να αξίζει να ανανεώσουμε κάτι πιο σημαντικό: την κριτική μας σκέψη. Γιατί αυτή είναι το μοναδικό έγγραφο που δεν εκδίδεται από καμία υπηρεσία, δεν λήγει ποτέ και δεν αντικαθίσταται εύκολα.
Κι όσο η δημόσια συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τον αριθμό «666», ίσως χάνουμε από το οπτικό μας πεδίο τους πραγματικούς κινδύνους της εποχής μας. Την παραπληροφόρηση, τη μοναξιά, τη βία, την οικονομική ανασφάλεια, τις εξαρτήσεις, τις φυσικές καταστροφές, την απαξίωση των θεσμών. Αυτά είναι τα ζητήματα που δοκιμάζουν καθημερινά την κοινωνία μας. Αν πρόκειται να φοβηθούμε κάτι, ας είναι όσα αποδεδειγμένα απειλούν την ποιότητα της ζωής μας και όχι όσα στηρίζονται σε ανεπιβεβαίωτους ισχυρισμούς. Η πίστη είναι προσωπική υπόθεση· η κριτική σκέψη, όμως, είναι ευθύνη όλων μας.
Τάνια Ώττα
📷 web
- 1
- 2
