Γιώργος Αμανατίδης: «Η Δυτική Μακεδονία δεν περιμένει τις εξελίξεις για το 2028–2034. Συμμετέχει στη διαμόρφωσή τους και προετοιμάζει τεκμηριωμένα τις διεκδικήσεις της»
Με αφορμή την ανακοίνωση της επικεφαλής της παράταξης «ΕΛΠΙΔΑ», κ. Γεωργίας Ζεμπιλιάδου, σχετικά με τη νέα προγραμματική περίοδο 2028–2034, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας Γιώργος Αμανατίδης επισημαίνει τα ακόλουθα:
Η προετοιμασία της Δυτικής Μακεδονίας για την επόμενη προγραμματική περίοδο αποτελεί μια σύνθετη διαδικασία, η οποία απαιτεί γνώση του ευρωπαϊκού κανονιστικού πλαισίου, συστηματική παρακολούθηση των εξελίξεων, τεκμηριωμένη διεκδίκηση και ουσιαστική συνεργασία με τους φορείς και την κοινωνία.
Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας εργάζεται ήδη σε όλα αυτά τα επίπεδα. Δεν περιορίζεται αποκλειστικά στη συγκέντρωση προτάσεων έργων, όπως λανθασμένα παρουσιάζεται.
Ειδικότερα:
- Το Ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο δεν έχει οριστικοποιηθεί
Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028–2034 και τους σχετικούς Κανονισμούς βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της ευρωπαϊκής νομοθετικής διαπραγμάτευσης.
Οι γνωμοδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, οι θέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και οι συστάσεις του Συμβουλίου αποτελούν σημαντικές πολιτικές και θεσμικές παρεμβάσεις. Δεν αποτελούν, όμως, από μόνες τους οριστικές κανονιστικές αποφάσεις ή εγγυήσεις χρηματοδότησης.
Είναι συνεπώς ανακριβές να συγχέονται οι διαφορετικές διαδικασίες και αρμοδιότητες των ευρωπαϊκών θεσμών ή να παρουσιάζεται ως οριστική μια χρηματοδοτική αρχιτεκτονική που εξακολουθεί να διαμορφώνεται.
Ακριβώς επειδή το πλαίσιο δεν έχει κλείσει, η Περιφέρεια παρακολουθεί τις εξελίξεις, παρεμβαίνει συνεχώς στη σχετική συζήτηση και διαμορφώνει τις θέσεις της για την επόμενη περίοδο, έχοντας ήδη στρατηγικές επιλογές και κείμενο βάσης πολιτικής (Policy Text).
- Η συνέχιση της Δίκαιης Μετάβασης αποτελεί κεντρική διεκδίκηση
Για την Περιφερειακή Αρχή, η Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση δεν ολοκληρώνεται το 2027. (2029)
Οι βαθιές οικονομικές, κοινωνικές, παραγωγικές και δημογραφικές συνέπειες της απολιγνιτοποίησης έχουν μακροχρόνιο χαρακτήρα και δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μέσα σε μία μόνο προγραμματική περίοδο.
Γι’ αυτό, η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας διεκδικεί τη συνέχιση της ειδικής ευρωπαϊκής χρηματοδοτικής στήριξης της Δίκαιης Μετάβασης, με διακριτό Εδαφικό Κεφάλαιο στο νέο ΕΠΕΣ 2028–2034, σαφή χρηματοδοτική πρόβλεψη και συγκεκριμένες αναπτυξιακές παρεμβάσεις για τη Δυτική Μακεδονία.
Η διεκδίκηση αυτή δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το εάν θα διατηρηθεί η σημερινή μορφή ενός αυτοτελούς ευρωπαϊκού Ταμείου. Αφορά πρωτίστως την ουσιαστική κατοχύρωση της ειδικής μεταχείρισης, των αναγκαίων πόρων και της δυνατότητας υλοποίησης μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για τη μεταλιγνιτική εποχή.
Οι σχετικές θέσεις των ευρωπαϊκών θεσμών αποτελούν σημαντικά εργαλεία προς αυτή την κατεύθυνση, δεν υποκαθιστούν όμως τη διαπραγμάτευση που απαιτείται.
- Ο σχεδιασμός των παρεμβάσεων δεν είναι γραφειοκρατική άσκηση
Η κ. Ζεμπιλιάδου, κατά τη συνήθη πρακτική της, υποβαθμίζει τη διαδικασία καταγραφής και σύνθεσης των παρεμβάσεων, παρουσιάζοντάς την περίπου ως απλή συμπλήρωση πινάκων.
Η προσέγγιση αυτή παραγνωρίζει τη νέα αρχιτεκτονική του ΕΠΕΣ, όπως αποτυπώνεται στις προτάσεις Κανονισμών και στις εθνικές κατευθύνσεις προετοιμασίας.
Το νέο πλαίσιο απαιτεί συγκεκριμένη σύνδεση μεταξύ:
- αναπτυξιακών προκλήσεων και πραγματικών αναγκών,
- στρατηγικών στόχων και επιδιωκόμενων αποτελεσμάτων,
- προτεινόμενων παρεμβάσεων και χρηματοδοτικών αναγκών,
- οροσήμων, δεικτών και δυνατότητας υλοποίησης.
Δεν αρκεί να ζητούμε περισσότερους πόρους. Πρέπει να τεκμηριώνουμε γιατί τους χρειαζόμαστε, που θα κατευθυνθούν και ποια μετρήσιμα αποτελέσματα θα επιτύχουν.
Αυτή ακριβώς είναι η μεθοδική εργασία που έχει ξεκινήσει η Περιφέρεια σε συνεργασία με κοινωνικούς – οικονομικούς εταίρους και πολίτες, ακολουθώντας τις εθνικές κατευθύνσεις και τη μεθοδολογία προετοιμασίας του νέου ΕΠΕΣ.
Η διεκδίκηση πόρων και η κατάρτιση ενός αξιόπιστου Περιφερειακού Σχεδίου ως πρόταση προς το αρμόδιο Υπουργείο για την σύνθεση του ΕΠΕΣ δεν είναι ανταγωνιστικές διαδικασίες. Είναι δύο απολύτως συμπληρωματικές υποχρεώσεις.
- Η Δυτική Μακεδονία έχει ήδη ανοίξει τη δημόσια συζήτηση
Η πραγματικότητα είναι συγκεκριμένη και δημόσια καταγεγραμμένη.
Στις 22 Οκτωβρίου 2026, το Περιφερειακό Συμβούλιο ενημερώθηκε και συζήτησε το νέο πλαίσιο του ΕΠΕΣ 2028–2034.
Από τις 2 Νοεμβρίου 2026, η Περιφέρεια ενεργοποίησε δημόσια διαδικασία υποβολής προτάσεων, διαθέτοντας στους ενδιαφερόμενους φορείς τις ευρωπαϊκές και εθνικές κατευθύνσεις, το σχετικό τεχνικό υλικό και τα υποδείγματα παρεμβάσεων.
Στις 6 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε ειδική ενημερωτική και διαβουλευτική συνάντηση με φορείς της περιοχής για τη στρατηγική προσέγγιση της νέας περιόδου και ακολουθεί νέα συνάντηση της Εταιρικής Ολομέλειας στις 23 Νοεμβρίου 2026.
Παράλληλα, προβλέφθηκε Περιφερειακή Ομάδα Σχεδιασμού με συμμετοχή εκπροσώπων της αυτοδιοίκησης, των παρατάξεων στο Περιφερειακό Συμβούλιο και των αρμόδιων Υπηρεσιών.
Η Περιφέρεια συγκαταλέγεται έτσι στις πρώτες της χώρας που ενεργοποίησαν δημόσια διαδικασία περιφερειακού σχεδιασμού, επιδιώκοντας τη σύνθεση των αναγκών, των προκλήσεων και των προτάσεων της τοπικής κοινωνίας.
Το πληρέστατο μοντέλο προετοιμασίας που ετοιμάστηκε στον λίγο χρόνο που δόθηκε αξιοποιήθηκε και από άλλες Περιφέρειας και έχουν ανταποκριθεί με αποστολή προτάσεων πάνω από 65 φορείς, οργανώσεις & πολίτες.
Η συμμετοχή δεν αποτελεί μια τυπική διαδικασία επικύρωσης προειλημμένων αποφάσεων. Αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο της διαμόρφωσης της περιφερειακής στρατηγικής.
Για το λόγο αυτό απαιτούνται καθαροί ορίζοντες
- Οι διεκδικήσεις χρειάζονται σαφείς αρμοδιότητες και συγκεκριμένες προτάσεις
Η διασφάλιση προσιτής ηλεκτρικής ενέργειας για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις αποτελεί σημαντική αναπτυξιακή και κοινωνική προτεραιότητα.
Ωστόσο, η σχετική σύσταση του Συμβουλίου της ΕΕ προς την Ελλάδα αφορά το εθνικό ενεργειακό σύστημα και δεν θεσπίζει αυτομάτως ειδικό καθεστώς τιμολόγησης για τη Δυτική Μακεδονία.
Η Περιφέρεια οφείλει να αξιοποιεί τις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις για τη διαμόρφωση συγκεκριμένων αιτημάτων, σε συνεργασία με την κεντρική διοίκηση και τους αρμόδιους φορείς, χωρίς να συγχέει τις διαφορετικές κανονιστικές αρμοδιότητες.
Αντίστοιχα, η πορεία υλοποίησης του σημερινού Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης πρέπει να αξιολογείται με σαφή και συγκρίσιμα στοιχεία για τις προσκλήσεις, τις εντάξεις, τις νομικές δεσμεύσεις και τις πραγματικές δαπάνες.
Η απορρόφηση αποτελεί σημαντικό δείκτη, αλλά δεν αποτυπώνει μόνη της το σύνολο της προόδου ενός πολυετούς προγράμματος.
Το λέμε αυτό αν και βρισκόμαστε στην κορυφή του πίνακα της απορροφητικότητας.
- Η Περιφέρεια παρακολουθεί και παρεμβαίνει στις εξελίξεις
Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας δεν αντιμετωπίζει την προετοιμασία του ΕΠΕΣ ως μια μεμονωμένη διοικητική υποχρέωση με καταληκτική ημερομηνία.
Παρακολουθεί τις διαδοχικές ευρωπαϊκές προτάσεις, τις αλλαγές στη χρηματοδοτική αρχιτεκτονική και τις εθνικές κατευθύνσεις, προσαρμόζοντας την τεκμηρίωση και τις προτεραιότητές της.
Η διαδικασία θα συνεχιστεί όσο εξελίσσεται η διαπραγμάτευση για το νέο πλαίσιο.
Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην ανάγκη να αποτυπωθούν με σαφήνεια οι συνέπειες της απολιγνιτοποίησης, οι ανάγκες παραγωγικής ανασυγκρότησης, η απασχόληση, το δημογραφικό πρόβλημα, η ενεργειακή μετάβαση και οι νέες επενδυτικές δυνατότητες.
Η Δυτική Μακεδονία χρειάζεται ταυτόχρονα ισχυρή φωνή στη διαμόρφωση των χρηματοδοτικών κανόνων και αξιόπιστο σχέδιο αξιοποίησης των πόρων που θα διεκδικήσει.









